Attesten en energie

Rookmelders

Voor rookmelders is er bij de verkoop geen attest nodig, maar ze horen bij de veiligheidsnormen van de woning, en die verschillen per gewest. Voor een verhuurd goed is hun afwezigheid de verantwoordelijkheid van de verhuurder, en dus van de koper die de huur overneemt.

Bijgewerkt op · 5 min leestijd

De gewestelijke regels

GewestWelke woningenMinimum aantalGekoppelde melders
WalloniëElke individuele of collectieve woning (besluit van de Waalse Regering van 21 oktober 2004)Eén per niveau met een woonvertrek; twee als dat niveau meer dan 80 m² nuttige oppervlakte teltVanaf vier vereiste melders, voor woningen waarvan de elektrische keuring dateert van na het besluit
VlaanderenElke woning, door de eigenaar bewoond of verhuurd (Vlaamse Codex Wonen, artikel 3.1)Minstens één per bouwlaag, ook een kelder of zolder met technische installatie of directe toegang; één per kamer in een kamerwoningGeen algemene koppelingsplicht
BrusselWoningen in de zin van de Brusselse Huisvestingscode, met precieze plichten voor de verhuurder (besluit van 28 september 2023, van kracht sinds 1 januari 2025)Eerste ruimte na de ingang, elke ruimte op de weg tussen slaapkamers en ingang, en overloop van de andere verdiepingenVanaf vier verplichte melders: gekoppelde melders of een gecentraliseerd systeem

Type toestellen en plaatsing

Wallonië: gecertificeerde optische melders, met minstens vijf jaar waarborg (batterijen niet inbegrepen). Worden de normen niet toegepast, dan komen ze in de eerste beschikbare ruimte van het niveau in deze volgorde: hal of overloop naar de slaapkamers, inkomhal, ruimte waar een trap bovenaan uitkomt, ruimte naast de keuken, slaapkamer, en dan elk ander woonvertrek.

Brussel: de melder mag niet van het ionische type zijn; hij werkt met een ingebouwde batterij met een levensduur van tien jaar of is aangesloten op het net met een noodbatterij, en voldoet aan de norm NBN EN 14604. Ruimten die uitsluitend als keuken of badkamer dienen, zijn vrijgesteld.

Vlaanderen: een conforme melder per bouwlaag, zo geplaatst dat de vluchtweg gedekt is; een kelder of zolder met een technische installatie (ketel, meter) geldt als bouwlaag.

Bij de verkoop

Het ontbreken van rookmelders blokkeert de verkoop niet en de notaris vraagt geen attest. Maar een woning zonder melders voldoet niet aan de veiligheidsnormen van het gewest. Voor een verhuurd goed is dat een tekortkoming waarmee de huurder de verhuurder kan aanspreken en de overheid een conformering kan opleggen; in Vlaanderen kan het leiden tot een vaststelling van ongeschiktheid. De koper-investeerder die de huur overneemt, neemt ook die toestand over.

In Brussel betaalt bij een verhuurde woning de verhuurder de aankoop, de plaatsing en de vervanging van de melders aan het einde van de levensduur van de batterij; de huurder moet een lege batterij of een storing schriftelijk melden. Verhuurders die al melders volgens het oude besluit van 2004 hadden geplaatst, mogen die zonder koppeling houden tot hun vervanging, en uiterlijk tot 1 januari 2028.

Rekenvoorbeeld

Een woning telt een gelijkvloers van 95 m² (living, keuken, hal), een verdieping van 70 m² (drie slaapkamers) en een kelder met de verwarmingsketel.

  • In Wallonië: twee melders op het gelijkvloers (meer dan 80 m² met woonvertrekken) en één op de verdieping, dus drie; de kelder zonder woonvertrek vraagt er geen.
  • In Vlaanderen: één op het gelijkvloers, één op de verdieping en één in de kelder, die een technische installatie bevat, dus minstens drie.
  • In Brussel, als de woning verhuurd is: één in de inkomhal en één in elke ruimte op de weg naar de slaapkamers (traphal, overloop). Komt men aan vier melders, dan moeten ze gekoppeld zijn.

Indicatief voorbeeld: de precieze indeling van de ruimten kan het resultaat veranderen.

En koolmonoxide?

Een koolmonoxidemelder is sterk aan te raden in ruimten met een verbrandingstoestel (ketel, kachel, gasgeiser). Hij vervangt geen rookmelder, en de gewestelijke besluiten over branddetectie leggen hem als zodanig niet op. Het is een nuttig veiligheidsargument bij bezoeken, en een punt om na te gaan bij het onderhoud van de ketel.

Valkuilen

  • Vervallen melders: een toestel heeft een beperkte levensduur; de datum staat op de achterkant.
  • Ionische modellen in Brussel: die zijn niet meer toegelaten.
  • De kelder vergeten in Vlaanderen: een kelder met ketel of meter telt als bouwlaag.
  • Vier melders niet koppelen in Brussel (of in Wallonië voor een recente woning).
  • Aannemen dat een verhuurd goed in orde is: de koper die de huur overneemt, staat voortaan in voor de normen.

In het compromis

Een eenvoudige clausule laat de verkoper verklaren hoeveel melders er zijn en waar, en bepaalt dat ze met het goed worden verkocht. Voor een verhuurd goed loont het de conformiteit vóór de ondertekening na te gaan en te regelen wie een eventuele conformering betaalt.

  • Melders aanwezig op elk niveau dat het gewest vereist
  • Fabricage- of vervangingsdatum van de toestellen
  • Voor een verhuurd goed: conformiteit met de gewestelijke normen nagegaan, en wie een conformering betaalt
  • Voor een appartementsgebouw: detectie in de gemene delen beheerd door de mede-eigendom

Zie ook woningkwaliteit en conformiteitsattest.

Veelgestelde vragen

Moet de verkoper rookmelders plaatsen vóór hij verkoopt?

Niet voor de verkoop zelf: er is geen attest vereist. Maar in Vlaanderen en Wallonië moet elke woning ermee uitgerust zijn, en in Brussel moet de verhuurder van een verhuurde woning het besluit van 2023 naleven.

Wie vervangt een defecte rookmelder in een huurwoning?

In Brussel vervangt de verhuurder het toestel op de vervaldatum van de fabrikant of eerder als het defect is, en moet de huurder de storing schriftelijk melden. In de andere gewesten plaatst de verhuurder en onderhoudt de bewoner en controleert hij de werking.

Zijn op het net aangesloten melders verplicht?

Nee. In Brussel volstaat een ingebouwde batterij van tien jaar; een melder op het net moet een noodbatterij hebben. Wat in bepaalde gevallen wel vereist is, is dat de melders onderling gekoppeld zijn.

Hoeveel melders zijn nodig in Wallonië?

Minstens één per niveau met een woonvertrek, en twee als dat niveau meer dan 80 m² nuttige oppervlakte heeft. Vanaf vier vereiste melders moeten ze voor de betrokken woningen onderling verbonden zijn.

Moet een appartement in Vlaanderen een rookmelder hebben?

Ja. Elke woning moet minstens één melder per bouwlaag hebben, of ze nu door de eigenaar bewoond of verhuurd wordt. Ook gemeenschappelijke ruimten met een technische installatie moeten uitgerust zijn.

Blijven de oude Brusselse melders geldig?

Een verhuurder die vóór de bekendmaking van het nieuwe besluit melders volgens het oude besluit van 2004 had geplaatst, mag ze zonder koppeling houden tot hun vervanging, en uiterlijk tot 1 januari 2028.

Officiële bronnen

Deze gids is algemene informatie voor vastgoedprofessionals. Hij vervangt het advies van een notaris of advocaat niet, en de regelgeving kan sinds de laatste bijwerking gewijzigd zijn.

Lees ook