Attesten en energie

Loden leidingen in een oude woning

Loden waterleidingen werden tot het midden van de twintigste eeuw courant geplaatst. De drinkwatermaatschappijen hebben de meeste openbare aansluitingen vervangen, maar in veel private installaties zit nog lood. Bij de verkoop is geen attest vereist, en toch raakt de vraag de koper rechtstreeks, zeker met jonge kinderen, en weegt ze op het renovatiebudget.

Bijgewerkt op · 4 min leestijd

Waarom lood een probleem is

Lood kan oplossen in water dat stilstaat in de leidingen. Het is bijzonder schadelijk voor jonge kinderen en zwangere vrouwen, ook in lage dosis en over lange tijd. De Europese richtlijn 2020/2184 betreffende water bestemd voor menselijke consumptie legt een grenswaarde op van 10 microgram per liter aan de kraan, die uiterlijk op 12 januari 2036 tot 5 microgram daalt. De gewesten en de drinkwatermaatschappijen vervangen al jaren loden aansluitingen.

Een eenvoudige gewoonte beperkt de blootstelling in afwachting van de werken: laat het koude water 's morgens of na een afwezigheid even lopen, en kook niet met warm kraanwater.

Wie is waarvoor verantwoordelijk?

  • De aansluiting tot aan de meter valt in principe onder de drinkwatermaatschappij, volgens haar reglement. De meeste loden aansluitingen zijn vervangen of worden vervangen.
  • De binneninstallatie, na de meter, is de zaak van de eigenaar. Daar zitten in oude woningen meestal nog loden leidingen, en de vervanging is voor zijn rekening.
  • In mede-eigendom horen de gemeenschappelijke stijgleidingen bij de vereniging van mede-eigenaars: hun vervanging wordt in de algemene vergadering beslist en gefinancierd via de lasten of het reservefonds (zie verkoop van een appartement).

Een loden leiding herkent u aan de dofgrijze kleur, de soepelheid, de afgeronde soldeernaden en het feit dat een sleutel er makkelijk een glanzend spoor in krast. De drinkwatermaatschappij kan zeggen waaruit de aansluiting bestaat, en een analyse door een labo meet het loodgehalte van het water.

De keuringen van de installatie per gewest

Geen enkel gewest legt bij de verkoop een loodkeuring op. De bestaande keuringen betreffen nieuwe of gewijzigde installaties:

GewestKeuring van de binneninstallatieWanneer
BrusselVolgens het reglement van de drinkwatermaatschappijNieuwe aansluiting of belangrijke werken
WalloniëCertIBEau, dat de binneninstallaties voor drinkwater controleertVóór elke nieuwe aansluiting sinds 1 juni 2021; facultatief voor een eerder aangesloten goed
VlaanderenKeuring van de binneninstallatie (Algemeen Waterverkoopreglement, artikel 7/1)Vóór de eerste ingebruikname en na belangrijke wijzigingen

Concreet: de koper die alle leidingen van een Vlaamse woning vervangt of een nieuwe Waalse woning laat aansluiten, krijgt met die keuring te maken. Voor Wallonië, zie het CertIBEau.

Bij de verkoop

Geen enkele regel legt bij de verkoop een loodattest op. Maar een verkoper die weet dat de installatie lood bevat, moet dat in principe zeggen: voor sommige kopers is het een doorslaggevend gegeven, en zwijgen kan hem verweten worden op grond van de verborgen gebreken of de informatieplicht. Het beding van niet-vrijwaring voor verborgen gebreken beschermt de verkoper niet die het probleem kende en verzweeg.

  • De verkoper vragen of hij weet waaruit de leidingen bestaan en of ze vervangen zijn
  • De uitgevoerde vervangingen en hun facturen vermelden
  • Voor een oud, niet-gerenoveerd goed wijzen op de mogelijkheid van loden leidingen
  • Niet « installatie conform » beweren zonder grond

Voorbeeld: de vervanging begroten

Een woning uit 1930 heeft nog haar oorspronkelijke leidingen tussen de meter, de keuken en de badkamer. Stel dat de koper een offerte van 4.000 euro krijgt om de zichtbare leidingen in de kelder en op de verdieping te vervangen; de kost stijgt als de leidingen ingewerkt zijn en muren moeten worden opengemaakt. Hij kan vragen dat de prijs ermee rekening houdt, of de werken plannen met zijn renovatie. Heeft de verkoper de aanwezigheid van lood in het compromis gemeld, dan kan de koper er na de akte niet over klagen. Het bedrag is een veronderstelling: alleen de offerte van een installateur bepaalt de werkelijke kost.

Valkuilen

  • Aansluiting en installatie verwarren: een door de drinkwatermaatschappij vervangen aansluiting zegt niets over de leidingen binnen.
  • « Installatie conform » schrijven in een advertentie zonder keuring of factuur.
  • De gemeenschappelijke delen vergeten in een oud gebouw: vraag de syndicus of de stijgleidingen vervangen zijn.
  • De analyse overslaan: ze kost weinig en stelt de koper gerust.

In het compromis

Het compromis beschrijft de gekende toestand en verdeelt de risico's. Een nuttige verklaring vermeldt bijvoorbeeld dat de aansluiting in 2015 door de drinkwatermaatschappij vervangen werd, maar dat de oorspronkelijke binneninstallatie uit de bouwtijd in 1935 nog loden leidingen bevat in de kelder en de keuken. De koper verklaart daarvan op de hoogte te zijn en er zijn zaak van te maken, zonder verhaal tegen de verkoper. Verbindt de verkoper zich om de leidingen vóór de akte te vervangen, dan bepaalt het compromis de omvang van de werken, de aannemer, de termijn en de overhandiging van de facturen.

Zie ook regenwaterput, waterput en grondwaterwinning en riolering en zuivering.

Veelgestelde vragen

Is een loodattest nodig om een woning in België te verkopen?

Nee, in geen enkel gewest is een attest vereist. De verkoper die weet dat de installatie lood bevat, moet de koper wel inlichten.

Wie moet de loden leidingen vervangen?

De aansluiting tot aan de meter valt in principe onder de drinkwatermaatschappij. De binneninstallatie, na de meter, is ten laste van de eigenaar, en de gemeenschappelijke stijgleidingen van een gebouw ten laste van de mede-eigendom.

Hoe weet u of er lood is?

Door de leidingen te bekijken (dofgrijs, soepel, afgeronde soldeernaden), de drinkwatermaatschappij naar de aansluiting te vragen en het water door een labo te laten analyseren.

Wat is de norm voor lood in drinkwater?

De Europese richtlijn 2020/2184 legt een grenswaarde op van 10 microgram per liter aan de kraan, die uiterlijk op 12 januari 2036 tot 5 microgram daalt.

Leidt de vervanging van de leidingen tot een keuring?

In Vlaanderen moet de binneninstallatie gekeurd worden vóór de eerste ingebruikname en na belangrijke wijzigingen. In Wallonië is sinds 1 juni 2021 een CertIBEau vereist voor elke nieuwe aansluiting.

Officiële bronnen

Deze gids is algemene informatie voor vastgoedprofessionals. Hij vervangt het advies van een notaris of advocaat niet, en de regelgeving kan sinds de laatste bijwerking gewijzigd zijn.

Lees ook