Attesten en energie
De verwarmingsketel en de verwarming
Een niet onderhouden of versleten ketel betekent een onmiddellijke kost voor de koper. Er bestaat geen verplicht verwarmingsattest bij de verkoop, maar de onderhoudsattesten die de wet aan de eigenaar oplegt, laten toe de toestand in te schatten vóór u tekent.
De onderhoudsverplichtingen
In de drie gewesten moeten ketels op stookolie, gas en vaste brandstof periodiek onderhouden worden door een erkend technicus, met een frequentie die afhangt van de brandstof, het vermogen en de gewestelijke regelgeving. De technicus levert een attest af met de staat van het toestel, het verbrandingsrendement en eventuele gebreken. Het is de eigenaar, of de bewoner volgens de huurovereenkomst, die het onderhoud laat uitvoeren; bij collectieve verwarming is dat de vereniging van mede-eigenaars.
De frequentie per gewest
| Gewest | Tekst | Stookolie en vaste brandstof | Gas | Wie |
|---|---|---|---|---|
| Vlaanderen | Besluit van de Vlaamse Regering van 8 december 2006 betreffende het onderhoud en het nazicht van centrale stooktoestellen | Jaarlijks (stookolie vanaf 20 kW; vaste brandstof, elk vermogen) | Tweejaarlijks (vanaf 20 kW) | Erkend technicus vloeibare of gasvormige brandstof; geschoolde vakman voor vaste brandstof |
| Brussel | EPB-regelgeving verwarming | Minstens jaarlijks | In principe om de twee jaar | Erkend EPB-keteltechnicus |
| Wallonië | Besluit van de Waalse Regering van 29 januari 2009 | Eigen Waalse frequentie: zie het attest | Idem: ga uit van de datum van de volgende beurt op het attest | Erkend technicus |
In Vlaanderen mag de tijd tussen twee onderhoudsbeurten niet langer zijn dan de voorgeschreven frequentie plus drie maanden, en het onderhoud blijft verplicht sinds de afschaffing van de aparte periodieke verwarmingsaudit op 1 juli 2024.
Voorbeeld: een Vlaamse gasketel van 24 kW die op 10 maart 2025 werd onderhouden, moet uiterlijk op 10 juni 2027 opnieuw onderhouden worden (twee jaar plus drie maanden speling). Gebeurt de verkoop in 2027, dan vraagt de koper het laatste attest en gaat hij na of de termijn niet verstreken is.
Bij de verkoop
De notaris vraagt geen verwarmingsattest, zoals wel het EPC of de elektrische keuring. Maar de koper heeft er belang bij om het volgende te krijgen:
- Het laatste onderhouds- of keuringsattest, met zijn besluit
- De leeftijd van ketel en brander, en de datum van de laatste grote herstelling
- Eventuele opmerkingen over gebreken en hun opvolging
- Het lopende onderhoudscontract, als het overdraagbaar is
- Voor een warmtepomp: de installatiedatum, de waarborg en de onderhoudsverslagen
- Voor een appartement: de afrekeningen van de collectieve verwarming en de werken die de mede-eigendom plant
Ketel, gasinstallatie en tank
Het onderhoud van de ketel is iets anders dan twee andere onderwerpen: de keuring van de gasinstallatie (leidingen en aansluitingen), die niet bij de verkoop maar in bepaalde situaties door de netbeheerder wordt opgelegd, en de stookolietank, met eigen gewestelijke regels. Elk komt in een aparte rubriek van het compromis. Een woning die elektrisch of met een warmtepomp verwarmd wordt, heeft geen onderhoudsattest voor een ketel, maar kan wel een gasinstallatie voor de keuken hebben.
Valkuilen
- Een te oud attest: in Vlaanderen wijst een gasonderhoud van meer dan twee jaar en drie maanden geleden op een achterstand.
- Een opmerking van de technicus negeren: een gebrek op het attest moet hersteld worden; anders erft de koper het probleem.
- Ketelonderhoud en gaskeuring verwarren: het zijn twee verschillende attesten.
- De tank vergeten: een stookolietank heeft eigen verplichtingen, die per gewest verschillen.
- Denken dat een recente ketel geen onderhoud nodig heeft: de fabrieksgarantie vereist vaak regelmatig onderhoud.
In het compromis
De modelclausule onderscheidt vier situaties: individuele verwarming met attest, individuele verwarming zonder attest, collectieve verwarming beheerd door de mede-eigendom, en geen installatie op brandstof.
- Met attest: brandstof, technicus, datum en besluit, kopie uiterlijk bij de akte
- Zonder attest: de verkoper verklaart dat, en de koper neemt de installatie over in haar staat
- Collectieve verwarming: verwijzing naar de stukken van de mede-eigendom en naar wat de verkoper ervan weet
- Zonder brandstof: vermelding van de verwarmingswijze (elektriciteit, warmtepomp, warmtenet)
- Is een gebrek gekend: wie de conformering betaalt, vóór of na de akte
Zie ook de keuring van de gasinstallatie en de stookolie- of gastank.
Veelgestelde vragen
Blokkeert een ontbrekend onderhoudsattest de verkoop?
Nee. Maar het is een waarschuwing voor de koper, en hij moet die informatie krijgen. Het compromis stelt het vast, en de koper neemt de installatie dan over in haar staat.
Moet een oude ketel bij de verkoop vervangen worden?
Niet door de verkoop. De koper kan hem wel moeten vervangen bij werken of, in Vlaanderen, om het label te halen dat de renovatieverplichting oplegt.
Wie betaalt het onderhoud in het jaar van de verkoop?
De verkoper voor de periode waarin hij het goed bewoont, tenzij anders afgesproken. Het is gebruikelijk dat de verkoper het onderhoud dat vóór de akte vervalt laat uitvoeren en het attest overhandigt.
Hoe vaak moet een gasketel onderhouden worden?
In Vlaanderen om de twee jaar voor een ketel vanaf 20 kW, met drie maanden speling. In Brussel in principe ook om de twee jaar; in Wallonië volgt de frequentie de gewestelijke regels en staat ze op het attest.
Heeft een warmtepomp een onderhoudsattest?
Ze valt niet onder de regeling voor ketels op brandstof, maar regelmatig onderhoud is aangeraden en vaak vereist voor de waarborg. Onderhoudsverslagen en installatiedatum zijn nuttig voor de koper.
Gaat het onderhoudscontract over op de koper?
Alleen als het contract dat toelaat en het bedrijf akkoord gaat. Anders zegt de verkoper het op en sluit de koper een nieuw.
Officiële bronnen
- Leefmilieu Brussel: EPB-periodieke controle, verplicht onderhoud van uw verwarmingsketel
- Energieportaal van Wallonië: periodieke controle en diepgaande diagnose van ketels (in het Frans)
- Vlaanderen.be: keuring en onderhoud van uw verwarming
Deze gids is algemene informatie voor vastgoedprofessionals. Hij vervangt het advies van een notaris of advocaat niet, en de regelgeving kan sinds de laatste bijwerking gewijzigd zijn.